Przejdź do treści
Zdrowiej wiedzieć

Fakty & Mity

Analizujemy popularne twierdzenia dotyczące zdrowia i sprawdzamy, co pokazują badania naukowe. Każdy wpis weryfikowany przez ekspertów UMW.

Fakt: Nie trzeba regularnie się „odrobaczać”. Leczenie przeciwpasożytnicze stosuje się wtedy, gdy istnieją do niego wskazania

Mit: Trzeba się regularnie odrobaczać, a pasożyty są przyczyną wszystkich problemów zdrowotnych
Regularne, profilaktyczne odrobaczanie zdrowych osób, w tym dzieci, nie jest w Polsce zalecane. Przyjmowanie leków „na wszelki wypadek” może powodować działania niepożądane.
lek. Katarzyna Preisner

Fakt: Natura wytwarza substancje lecznicze i toksyczne

Mit: Produkty naturalne, roślinne i ziołowe są zdrowe oraz bezpieczniejsze od leków i innych produktów wytworzonych przez człowieka.
Roślinne pochodzenie nie gwarantuje bezpieczeństwa. Preparaty ziołowe mogą powodować działania niepożądane i zmieniać działanie leków.
dr Joanna Pieczyńska, prof. UMW

Fakt: Laktoza jest bezpieczna dla osób, które ją tolerują

Mit: Laktoza szkodzi jelitom, dlatego warto z niej zrezygnować także wtedy, gdy nie powoduje dolegliwości.
Produkty bez laktozy pomagają osobom, u których powoduje ona dolegliwości. Jeśli jest dobrze tolerowana, nie ma powodu jej eliminować.
dr Joanna Pieczyńska, prof. UMW

Fakt: Naturalne terapie nie zastąpią skutecznego leczenia onkologicznego

Mit: Naturalne terapie mogą wyleczyć raka
Rezygnacja z leczenia o potwierdzonej skuteczności na rzecz metod alternatywnych wiąże się z gorszym przeżyciem.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Gluten jest bezpieczny dla większości ludzi

Mit: Gluten wywołuje stan zapalny, uszkadza jelita i szkodzi każdemu, dlatego zdrowiej jest z niego zrezygnować.
Dieta bezglutenowa jest konieczna w celiakii, ale większość osób nie musi eliminować glutenu. Dolegliwości po pieczywie mogą mieć także inne przyczyny.
dr Joanna Pieczyńska, prof. UMW

Fakt: Pozytywne nastawienie może pomagać w chorobie, ale nie decyduje o wyleczeniu raka

Mit: Pozytywne nastawienie lub „silna wola” mogą pokonać raka
Przebieg choroby zależy przede wszystkim od biologii nowotworu, jego zaawansowania i możliwości leczenia.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Używanie telefonów komórkowych nie zwiększa ryzyka raka mózgu

Mit: Telefony komórkowe powodują raka mózgu
Aktualne badania naukowe nie wskazują, aby używanie telefonów komórkowych zwiększało ryzyko raka mózgu – ani u osób korzystających z telefonów przez wiele lat, ani u tych, które spędzają dużo czasu na rozmowach.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Picie kawy nie zwiększa ogólnego ryzyka zachorowania na raka

Mit: Kawa powoduje raka
Nie ma dowodów naukowych, że picie kawy zwiększa ogólne ryzyko zachorowania na nowotwór. Nie oznacza to jednak, że zapobiega nowotworom ani że warto pić ją w celach profilaktycznych.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Suplementy i zioła mogą powodować działania niepożądane i wchodzić w interakcje z lekami

Mit: Suplementy i zioła są zawsze bezpieczne i nie wchodzą w interakcje z lekami
„Naturalne” nie zawsze oznacza „bezpieczne”. Suplementy diety i preparaty ziołowe mogą powodować działania niepożądane oraz zmieniać działanie niektórych leków.
dr Artur Owczarek

Fakt: Chemioterapia ma toksyczne działanie, ale może skutecznie leczyć nowotwory

Mit: Chemioterapia zabija bardziej niż nowotwór
Chemioterapia może powodować działania niepożądane, ale w wielu nowotworach zmniejsza ryzyko nawrotu i zgonu, wydłuża życie, a w części sytuacji jest elementem leczenia prowadzącego do wyleczenia.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Badania przesiewowe dotyczą wybranych nowotworów i nie dają 100 proc. pewności

Mit: Badania przesiewowe wykrywają wszystkie nowotwory i dają 100 proc. pewności
Chemioterapia może powodować działania niepożądane, ale w wielu nowotworach zmniejsza ryzyko nawrotu i zgonu, wydłuża życie, a w części sytuacji jest elementem leczenia prowadzącego do wyleczenia.
lek. Izabella Dębicka

Fakt: Antykoncepcja hormonalna nie powoduje trwałej niepłodności

Mit: Antykoncepcja hormonalna powoduje bezpłodność
Antykoncepcja hormonalna nie powoduje trwałej niepłodności. Po jej odstawieniu płodność wraca, choć czas powrotu owulacji może różnić się w zależności od metody i indywidualnych cech organizmu.
dr hab. Michał Pomorski